Karta

08 / 10 / 2014

Na uroczystość przybyło blisko 100 zaproszonych gości: Darczyńcy, czyli osoby przekazujące kolekcje archiwalne (dokumentowe i fotograficzne) lub relacje biograficzne swoje i swoich bliskich oraz ich rodziny, a także przyjaciele KARTY, pracownicy i współpracownicy Ośrodka i wieloletnie wolontariuszki wspomagające swoją pracą archiwa. 

Gości powitała i wieczór prowadziła współzałożycielka KARTY i inicjatorka (jeszcze w czasach podziemnych) zbierania archiwaliów z historii „wschodnich” represji – Alicja Wancerz-Gluza. Gospodyni wieczoru mówiła, jak wiele znaczą dla zachowania zbiorowej pamięci Polaków ofiarowywane do Ośrodka prywatne zbiory archiwalne. O działalności KARTY i sensie ruchu archiwistyki społecznej powiedział Zbigniew Gluza – Prezes Fundacji – także współzałożyciel KARTY i redaktor naczelny pisma „Karta” i Wydawnictwa KARTA, publikujących wiele spośród dokumentowanych archiwaliami historii – opowieści o ludzkich losach w XX wieku. 

Wszystkie wypowiedzi miały jako tło krótką impresję filmową – prezentację zbiorów: dokumentów i zdjęć oraz sylwetek i twarzy osób, składających relacje do Archiwum Historii Mówionej. Poprzez wzruszające obrazy podkreślony został ludzki wymiar historii.

Joanna Łuba – szefowa Archiwum Fotografii i Joanna Michałowska – szefowa Archiwum Dokumentowego opowiedziały o tym, jak są przyjmowane i opracowywane zbiory w archiwach KARTY, jak są zabezpieczane, digitalizowane i udostępniane – jak zyskują trwałość i nowe życie w publikacjach, prezentacjach, pracach badawczych i w internecie.

Zaprezentowanych zostało – jak filmowe kartki z albumu – sześć przykładowych kolekcji przekazanych w 2013 roku przez: 

  • Beatę Grochowicz – archiwum autorskie Edwarda Grochowicza (1939–2014) – fotografa, wieloletniego wiceprezesa ZPAF,członka grupy artystycznej „Stodoła 60. Kilkadziesiąt tysięcy odbitek i negatywów oraz kilkadziesiąt wystaw, dokumentującychżycie społeczne, polityczne i kulturalne Peerelu. 
  • Barbarę Ilińską – 2 tomy wspomnień na temat Lwowa, losów autorki, jej rodziny i rodzin z nią skoligaconych, ponad 100fotografii oraz unikatowe dzieło – 33-tomowe opracowanie „Ulice Lwowa”.
  • Wandę Nowakowską – dziennik Wiktora Eugeniusza Nowakowskiego, prowadzony w czasie Powstania Warszawskiego orazjego dzienniki z lat 1952–74, opisujące życie polityczne, społeczne i kulturalne w Peerelu.
  • Zbigniewa Lubienieckiego – wspomnienia i dzienniki z lat 1930–66, zebrane w 10 księgach, na które składa się ponad 300stron maszynopisu i około 2500 stron, liczne rysunki (głównie z drogi na Wschód), mapy, zdjęcia, a także ponad 12 godzinnagrań relacji z okresu 1939–46).
  • Tomasza Maciejewskiego – spuścizna Jerzego Konrada Maciejewskiego, pisarza i publicysty, obejmuje 16 tomów dzienników,wspomnienia, korespondencję, inne zapiski własne i wycinki z prasy zagranicznej oraz 5,5 tysiąca fotografii.
  • Zdzisława Najdera – kolekcja osobista składająca się z blisko 20 tysięcy zdjęć i dokumentów, w tym z: korespondencji,materiałów prywatnych i dotyczących życia zawodowego, działalności literackiej i społecznej, dokumentów dotyczących Polskiego Porozumienia Niepodległościowego i Radia Wolna Europa.

Najważniejszym momentem spotkania było jednak wręczanie podziękowań obecnym na sali Darczyńcom. Dla szefowych Archiwów Ośrodka KARTA była to niezwykła chwila. Mogły osobiście podziękować wszystkim, którzy wzbogacili zbiory Ośrodka o cenne dokumenty i zdjęcia, wartościowe źródła historyczne – o swoje osobiste i rodzinne historie. W czasie uroczystości padło wiele wzruszających wypowiedzi ze strony osób odbierających podziękowania-dyplomy. Darczyńcy mówili o swojej wdzięczności, że mogli przekazać historyczne zasoby swoich rodzin w miejsce bezpieczne, budzące zaufanie, gwarantujące profesjonalizm obsługi przy ludzkim, sympatycznym podejściu (wypowiedziano wiele ciepłych słów na temat młodych archiwistek pracujących w KARCIE). W ciągu minionego roku przekazało do Ośrodka KARTA swoje zbiory – kolekcje osobiste, zdjęcia, wspomnienia i dzienniki, wydawnictwa drugiego obiegu oraz materiały ikonograficzne – aż osiemdziesiąt osób. Wiele z nich już po raz kolejny, dopełniając o przekazywane kolekcje wielotysięczne zbiory zdjęć i dokumentów. 

6 października 2014 roku pozostanie w pamięci chyba wszystkich uczestników uroczystości jako dzień niezwykły. Darczyńcy w księdze pamiątkowej rozpoczęli zapisywanie swoich przesłań dla pracowników KARTY i dla... osób korzystających z archiwów Ośrodka KARTA. O takie wpisy będą proszeni także kolejni Darczyńcy Pamięci – księga znajdzie bowiem swoje stałe miejsce w Archiwum KARTY. „Pamięć historyczna to kapitał teraźniejszych i przyszłych pokoleń. Wielkie dzięki dla „KARTY” za pomnażanie tego kapitału!” – zanotowała w księdze Ewa Jurkiewicz, synowa Jerzego M. Jurkiewicza.

Zapraszamy do obejrzenia fotografii z pierwszego Dnia Darczyńcy Pamięci – w obiektywie Katarzyny Ziętal. 

Zespół Ośrodka KARTA

08 / 09 / 2014

Ośrodek KARTA w latach 2011-2013 w ramach Programu Rozwoju Bibliotek wdrożył sieć lokalnych społecznych archiwów historycznych przy bibliotekach gminnych, które stały się centrami aktywizującymi miejscowe społeczności do ocalania, pielęgnowania i upowszechniania historii i tradycji lokalnej. Teraz chcemy wprowadzić tę ideę w organizacjach pozarządowych. Oferujemy szkolenia, narzędzia, założenie strony internetowej i wsparcie archiwów społecznych – niekoniecznie lokalnych – zakładanych przy fundacjach i stowarzyszeniach. 

Obejrzyj prezentację o sieci Cyfrowe Archiwa Tradycji Lokalnej.

Zapisz się na szkolenia.

03 / 09 / 2014

Jak dbać o pamięć o przeszłych zdarzeniach: tych wielkich, ale i tych ważnych z codzienności? 

W jaki sposób chronić własne zbiory: fotografie, nagrania, dokumenty życia społecznego, pamiątkowe przedmioty – materialne ślady przeszłości? 

Dlaczego multimedia odgrywają tak istotną rolę w opowieści o historii? 

Odpowiedzi na wszystkie te pytania w teorii (i praktyce!) będzie można poznać na stoisku „Ruch Archiwów Społecznych” w trakcie wydarzenia Piknik OFIP 2014. 

Piknik OFIP 2014 to doskonałe miejsce, aby podjąć dyskusję na temat archiwistyki społecznej i jej kondycji z organizacjami pozarządowymi. Ośrodek KARTA chce przekonać NGO-sy do zakładania archiwów, aby dokumentowały swoją działalność lub dokonania innych ludzi (niekoniecznie w dziedzinie kultury) i w ten sposób wzmacniały ruch obywatelski, a zarazem działały na rzecz zapisania jego historii. 

W namiocie KARTY – w strefie „Ruchu Archiwów Społecznych” przez cały czas trwania Pikniku OFIP 2014 do dyspozycji zainteresowanych będą eksperci, udzielający informacji i wskazówek o organizacji archiwum rodzinnego czy lokalnego: jak zabezpieczyć i uporządkować posiadane zbiory. Chętni przedstawiciele III sektora dowiedzą się o cyklu szkoleń, przygotowujących do utworzenia archiwum społecznego, jakie Ośrodek KARTA rozpoczyna już tej jesieni.

Pojawią się także atrakcje multimedialne – odbywał się będzie konkurs (z nagrodami!) rozpoznawania miejsca wykonania archiwalnych fotografii, ze zbiorów serwisu foto.karta.org.pl. Nie zapomniano też o fanach gier komputerowych – na nich będzie czekała próba umiejętności strategicznych w grze „Solidarność: Menedżer konspiracji”, podczas której gracz odkrywa historyczne dokumenty ze zbiorów Ośrodka KARTA.

KARTA zaprasza również na spotkanie z Andrzejem Zielińskim, legendarnym drukarzem, który − specjalnie dla uczestników i odwiedzających strefę „Ruch Archiwów Społecznych” − będzie drukował grafikę złożoną z ulotek i okładek podziemnych czasopism, w tym kwartalnika „Karta”, metodą podziemia drukarskiego z czasów stanu wojennego − „na ramce”.

W trakcie Pikniku OFIP 2014 będą także wyświetlane filmy o archiwistyce społecznej, rozdawane broszury „Ruch Archiwów Społecznych” oraz upominki od KARTY. 

Kiedy: 14 września 2014

Czas: 11.00–17.00

Gdzie: Piknik VII OFIP 2014; Warszawa, Krakowskie Przedmieście, Aleja Aktywności; stoisko 29 – Strefa „Ruch Archiwów Społecznych”

WWW: www.archiwa.org; www.karta.org.pl

FB: facebook.com/ArchiwaSpoleczne 

Kontakt: info@karta.org.pl

WSTĘP WOLNY

26 / 08 / 2014

Film z webinara dostępny jest tutaj.

Webinar obejmował:

1) informacje o Ośrodku KARTA (od 0 min 55 sek do 9 min 33 sek)
2) historia i różne formy jej promocji (od 13 min i 55 sek do 37 min 06 sek)
3) wskazówki dotyczące skanowania (od 37 min 27 sek do 51 min 00 sek)
4) propozycja dołączenia do sieci archiwów społecznych (od 1 h 4 min 55 sek do 1 h 23 min 05 sek)
5) praktyczny pokaz programów do promowania archiwaliów (od 51 min do 1 h 4 min 55 sek oraz 1 h 25 min 05 sek do 1 h 49 min 00 sek).

Prowadzący: Agnieszka Kudełka, Fundacja Ośrodka KARTA

Podczas spotkania z „archiwistą codzienności” uczestnicy dowiedzieli się, jakimi skarbami są pamiątki rodzinne w domowych szufladach i co można z nimi zrobić.

Program obejmował wskazówki dotyczące skanowania, jak i tworzenia wirtualnych wystaw i atrakcyjnego prezentowania zdjęć na blogach, ulotkach, w filmikach i newsletterach.

Wszystko to to tylko wstęp do propozycji dołączenia do sieci „archiwów codzienności” rozsianych po całej Polsce, a których celem jest ratowanie od zniszczenia, utraty kawałków naszej historii.

Webinar odbył się w ramach Strefy Warsztatów Wawa Design Festiwal 2014 oraz w ramach projektu „Stabilizacja archiwistyki społecznej w Polsce”.