Archiwa społeczne

12 / 02 / 2015

szkolenie stacjonarne

Fot. po lewej stronie: Maria Ohanowicz-Tarasiuk (Fundacja Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich) podczas krótkiej autoprezentacji.

 

Pierwszy dzień rozpoczął się od wystąpienia Alicji Wancerz-Gluzy, która w prelekcji „Od podziemnej Karty do stabilizowania archiwistyki społecznej w Polsce” – przedstawiła historię i działalność Ośrodka KARTA, kładąc nacisk na pokazanie ruchu społecznego i tworzenie archiwów – jako podstawę istnienia Ośrodka oraz pokazując: jak, dlaczego i po co KARTA przyjęła na siebie rolę rzecznika interesów archiwistów społecznych (jaki jest sens i cel projektu, w ramach którego odbywają się szkolenia).




Fot. Od lewej siedzą – Magdalena Michalska (Stowarzyszenie „Razem dla Radomki”), Katarzyna Gumowska (Stowarzyszenie Arteria), Anna Lewińska (Fundacja Ważka), Agnieszka Bohdanowicz (Fundacja Aby Nikt Nie Zginął. Filmowe Archiwum Historii Opowiedzianej)

 

Następne godziny szkolenia wypełniły wykłady i warsztaty z zakresu, m.in.: pozyskiwania, porządkowania i opracowania zbiorów archiwalnych – prowadzone przez Monikę Lipkę. O specyfice przechowywania i digitalizowaniu zbiorów fotograficznych, a także o tworzeniu cyfrowego archiwum fotografii mówiła Joanna Łuba.

Dużą uwagę uczestników skupiła także – drugiego dnia szkoleń – mecenas Małgorzata Sudoł, która zapoznała uczestników szkolenia z zagadnieniami prawa autorskiego.

Blok na temat sposobów i źródeł finansowania działań archiwum społecznego poprowadzili wieloletni praktycy tej dziedziny z Ośrodka KARTA: Artur Jóźwik i Agnieszka Gleb.

Jak przygotować i przeprowadzić (biograficzne) nagranie świadka historii? Jak opracować je technicznie, czy i w jakim zakresie można udostępnić je w Internecie? – o tych aspektach (merytorycznego, technicznego, prawnego, etycznego...) działania archiwum społecznego „historii mówionej” opowiedziała w niedzielny poranek Anna Maciąg.

Ostatniego – trzeciego – dnia szkoleń o wykorzystywaniu zbiorów poza Internetem (wystawy, publikacje) – mówił Łukasz Żywulski – kustosz w Gminnej Bibliotece Publicznej w Raszynie – uczestnik szkoleń w poprzednim projekcie KARTY – Cyfrowe Archiwa Tradycji Lokalnej. 

Następnie uczestnicy dowiedzieli się, jak można promować i udostępniać własne zbiory w Internecie. Małgorzata Kudosz – w pierwszej części wystąpienia – zaprezentowała stronę Cyfrowego Archiwum Tradycji Lokalnej i przeprowadziła warsztat z implementowania stron CATL/CAS. W drugiej części – opowiedziała o programach do promocji materiałów archiwalnych w Internecie. 

Na zakończenie szkolenia uczestnicy otrzymali podziękowania od Organizatorów i certyfikaty uczestnictwa (z wyszczególnieniem zakresu szkolenia) z rąk Katarzyny Ziętal, a także publikacje „fachowe” w dziedzinie archiwistyki społecznej, wydane przez KARTĘ. 

Nie obyło się też bez wspólnego, pamiątkowego zdjęcia, które dobrze oddaje atmosferę przyjaznych relacji i serdeczności, panującą wśród uczestników.

W szkoleniu wzięły udział osoby, które dopiero rozpoczynają przygodę z archiwistyką społeczną, jak i ci, którzy mają już bogate doświadczenie.

Są to następujące organizacje:

  • Fundacja Aby nikt nie zginął. Filmowe Archiwum Historii Opowiedzianej (Łódź)
  • Fundacja Generał Elżbiety Zawackiej. Archiwum i Muzeum Pomorskie Armii Krajowej oraz Wojskowej Służby Polek (Toruń)
  • Fundacja „Międzymiastowa” (Poznań)
  • Fundacja Ważka (Wrocław)
  • Polski Czerwony Krzyż (Warszawa)
  • Rada Organizacji Pozarządowych Powiatu Lęborskiego (Lębork)
  • Stowarzyszenie Arteria (Gdynia)
  • Stowarzyszenie LGD „Razem dla Radomki” (Radom)
  • Stowarzyszenie na rzecz Dziedzictwa Kulturowego i Zrównoważonego Rozwoju „Mała Ojczyzna” (Nowodworce)
  • Stowarzyszenie Pomocy Polakom na Wschodzie „Kresy” (Kraków)
  • Stowarzyszenie „Studnia Pamięci” (Lublin)
  • Stowarzyszenie Wiejskie „Zielona Przestrzeń” (Grabowo)
  • Stowarzyszenie „Z biegiem myśli” (Myślibórz)
  • Warszawski Oddział Terenowy Polskiego Związku Krótkofalowców (Warszawa)
  • Zrzeszenie Kaszubsko-Pomorskie. Oddział Somonino (Somonino)
  • Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej (Lublin)

szkolenie stacjonarne ośrodka karta

Fot. Małgorzata Kudosz (KARTA) podczas warsztatu z implementowania stron CATL/CAS.

 


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. Anna Mikulska i Agnieszka Łuczywek (Fundacja Generał Elżbiety Zawackiej) podczas ćwiczeń z opracowywania materiałów archiwalnych, za nimi Anna Miler (Stowarzyszenie Arteria)

 


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. W pierwszej ławce siedzą Jerzy Szawarski i Jerzy Kucharski (Warszawski Oddział Terenowy Polskiego Związku Krótkofalowców)

 


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. Anna Maciąg (KARTA) podczas prelekcji dotyczącej aspektów działania archiwum „historii mówionej”.

 

02 / 01 / 2015

Wybrane kolekcje zostały już udostępnione na stronie Fototeki ZPAF

Jak piszą na stronie realizatorzy projektu: „Zdigitalizowanych zostało 1166 obiektów, wśród nich 330 negatywów (w tym płytki szklane) oraz 836 pozytywów następujących autorów: Jana Bułhaka, Pawła Pierścińskiego, Edwarda Hartwiga, Harrego Weinberga, Lecha Charewicza, Andrzeja Zborskiego, Mariana Musiała, Stanisława Popławskiego, Feliksa Zwierzchowskiego, Tadeusza Kowalskiego, Mariana Murmana, Stanisława Fitaka oraz zbiór kart gabinetowych z przełomu XIX i XX wieku”.

Partnerem technologicznym pracowni digitalizacyjnej ZPAF jest NIKON. 

Więcej informacji: http://www.fototeka-zpaf.pl/

18 / 12 / 2014

W myśl obowiązującej ustawy, Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych sprawuje pieczę nad całym narodowym zasobem archiwalnym, do którego zaliczane są nie tylko dokumenty wytworzone przez administrację państwową, ale także wszelkie inne materiały mające znaczenie dla historii politycznej, społecznej, kulturalnej Polski.  Materiały takie nierzadko są gromadzone przez organizacje pozarządowe. Do tej pory jednak Naczelny Dyrektor nie miał instrumentów do systemowej współpracy z tymi podmiotami. Poprawki zaakceptowane w sejmowej podkomisji umożliwią organizowanie przez Naczelną Dyrekcję konkursów dotacyjnych dla organizacji pozarządowych - archiwów społecznych. Jednocześnie podmioty, które otrzymały dotację, w przypadku ustania działalności, będą zobowiązane do przekazania zbiorów, na które otrzymano dofinansowanie, do instytucji państwowej.

Oto szczegółowe informacje:

3 grudnia odbyło się kolejne posiedzenie sejmowej podkomisji nadzwyczajnej do rozpatrzenia rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach. Na posiedzeniu analizowano szczegółowo poprawkę zaproponowaną przez Ośrodek KARTA, która na poprzednim posiedzeniu została przyjęta jako poprawka poselska.

Jednogłośnie posłowie przegłosowali projekt poprawki, jak też cały projekt nowelizowanej ustawy.

Przyjęta treść poprawki: 

1)      Po art. 43 dodaje się art. 43a w brzmieniu:

Art. 43a Na zasadach określonych w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1118, 1138 i 1146) Naczelny Dyrektor Archiwów Państwowych może zlecać realizację zadań publicznych w zakresie ewidencjonowania, przechowywania, opracowywania, udostępniania lub zabezpieczania materiałów archiwalnych tworzących niepaństwowy zasób archiwalny.

2)      W art. 44 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:

1a. Jeżeli ewidencjonowanie, przechowywanie, opracowywanie, udostępnianie lub zabezpieczanie materiałów archiwalnych tworzących niepaństwowy zasób archiwalny było realizowane na zasadach określonych w art. 43a, materiały te:

1. z dniem wszczęcia likwidacji lub ogłoszenia upadłości jednostki organizacyjnej przechowującej je stają się własnością państwa i wchodzą do państwowego zasobu archiwalnego;

2. podlegają przekazaniu do archiwum państwowego wskazanego decyzją Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych niezwłocznie po wszczęciu likwidacji lub ogłoszeniu upadłości jednostki organizacyjnej, o której mowa w pkt. 1.

10 / 12 / 2014

Jednym z elementów programu były stoliki eksperckie, przy których zasiedli specjaliści z zakresu edukacji i historii. Tematem jednego ze stolików była archiwistyka społeczna i wsparcie, które oferuje Ośrodek KARTA organizacjom pozarządowym zajmującym się oddolnym dokumentowaniem historii. Porad udzielała Katarzyna Ziętal, prowadząca projekt "Stabilizacja archiwistyki społecznej w Polsce".

10 / 12 / 2014

Szkolenie stacjonarne

Fot. po lewej stronie: Maria Ohanowicz-Tarasiuk (Fundacja Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich) podczas krótkiej autoprezentacji.

 

Pierwszy dzień rozpoczął się od wystąpienia Alicji Wancerz-Gluzy, która w prelekcji „Od podziemnej Karty do stabilizowania archiwistyki społecznej w Polsce” – przedstawiła historię i działalność Ośrodka KARTA, kładąc nacisk na pokazanie ruchu społecznego i tworzenie archiwów – jako podstawę istnienia Ośrodka oraz pokazując: jak, dlaczego i po co KARTA przyjęła na siebie rolę rzecznika interesów archiwistów społecznych (jaki jest sens i cel projektu, w ramach którego odbywają się szkolenia).


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. Agnieszka Gleb i Artur Jóźwik (KARTA) w trakcie szkolenia z finansowania działań archiwum społecznego. 

 

Następne godziny szkolenia wypełniły wykłady i warsztaty z zakresu, m.in.: pozyskiwania, porządkowania i opracowania zbiorów archiwalnych – prowadzone przez Katarzynę Ziętal. O specyfice przechowywania i digitalizowaniu zbiorów fotograficznych, a także o tworzeniu cyfrowego archiwum fotografii mówiła Joanna Łuba. 

Jak przygotować i przeprowadzić (biograficzne) nagranie świadka historii? Jak opracować je technicznie, czy i w jakim zakresie można udostępnić je w Internecie? – o tych aspektach (merytorycznego, technicznego, prawnego, etycznego...) działania archiwum społecznego „historii mówionej” opowiedziała w niedzielny poranek Anna Maciąg.

Dużą uwagę uczestników skupiła także mecenas Małgorzata Sudoł, która zapoznała uczestników szkolenia z zagadnieniami prawa autorskiego.

Drugi dzień szkoleń zakończył blok na temat sposobów i źródeł finansowania działań archiwum społecznego, poprowadzony przez wieloletnich praktyków tej dziedziny z Ośrodka KARTA: Artura Jóźwika i Agnieszkę Gleb.

Pod koniec dnia grupa uczestników obejrzała – poza formalnym programem szkolenia – 25-minutowy fragment filmu „Do zobaczenia za rok w Jerozolimie”, który zaprezentował jeden z uczestników szkolenia – Wojciech Olejniczak z Fundacji TRES w Zbąszyniu. Film dotyczył deportacji polskich Żydów z Niemiec do Zbąszynia w 1938 roku. 

Ostatniego dnia szkoleń uczestnicy dowiedzieli się, jak można promować i wykorzystywać własne zbiory w Internecie. Agnieszka Kudełka zaprezentowała darmowe programy wykorzystywane do promocji zbiorów, do tworzenia wirtualnych wystaw czy filmów promocyjnych. Przeprowadziła również warsztat z implementowania stron CATL/CAS.

O wykorzystywaniu zbiorów poza Internetem (wystawy, publikacje) – mówił Łukasz Żywulski – kustosz w Gminnej Bibliotece Publicznej w Raszynie – uczestnik szkoleń w poprzednim projekcie KARTY – Cyfrowe Archiwa Tradycji Lokalnej. 

Na zakończenie szkolenia uczestnicy otrzymali podziękowania od Organizatorów i certyfikaty uczestnictwa (z wyszczególnieniem zakresu szkolenia) z rąk Alicji Wancerz-Gluzy, a także publikacje „fachowe” w dziedzinie archiwistyki społecznej, wydane przez KARTĘ.

Nie obyło się też bez wspólnego, pamiątkowego zdjęcia, które dobrze oddaje atmosferę przyjaznych relacji i serdeczności, panujacą wśród uczestników.

W szkoleniu wzięły udział osoby, które dopiero rozpoczynają przygodę z archiwistyką społeczną, jak i ci, którzy mają już bogate doświadczenie.

Są to następujące organizacje:

Podczas szkolenia archiwiści społeczni mieli okazję nawiązania kontaktu i wymienienia się doświadczeniami. Dla nas jako organizatorów niezwykle inspirujące było poznanie bardzo różnorodnych grup i środowisk zajmujących się archiwistyką społeczną. Cieszymy się, że każdemu omawianemu tematowi towarzyszyła ożywiona dyskusja. Będziemy dążyć do zacieśniania sieci, m.in. na Kongresie archiwów społecznych, który odbędzie się jesienią 2015 roku i na który już wstępnie zapraszamy. Przeszkolonych zachęcamy do kontaktu poprzez: mail, telefon, czat.


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. Warsztaty digitalizacji. Na pierwszym planie Jadwiga Kobiałka (Stowarzyszenie Osób Represjonowanych w Stanie Wojennym w Puławach), Roman Czerski (Związek Ukraińców Podlasia. Oddział Białystok).

 


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. Anna Maciąg (KARTA) podczas prowadzenia warsztatów z historii mówionej (prezentacji programu do edycji dźwięku). 

 


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. Agnieszka Kudełka (KARTA) podczas prezentacji programów do udostępniania zbiorów w Internecie. 

 


szkolenie stacjonarne Ośrodka KARTA

Fot. po prawej stronie: Warsztaty z finansowania. Artur Jóźwik (prowadzący warsztaty, KARTA), Wojciech Olejniczak (Fundacja TRES w Zbąszyniu). 

 

17 / 10 / 2014

Już po raz kolejny chcielibyśmy pomóc archiwom społecznym w zdobyciu grantu na opracowanie, digitalizację i upowszechnianie materiałów archiwalnych w Internecie zgodnie z wytycznymi Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych i Narodowego Archiwum Cyfrowego. Prowadzenie archiwum to przede wszystkim troska o jego zbiory. Wychodząc naprzeciw potrzebom organizacji zbierających dokumenty życia społecznego chcielibyśmy zaproponować wspólne współubieganie się o środki finansowe.

Ośrodek KARTA jest jednym z najstarszych archiwów społecznych działających w wolnej Polsce. Zdajemy sobie sprawę, przed jakimi wyzwaniami stoją dzisiaj archiwa społeczne (brak stałego źródła finansowania, problemy lokalowe, praca oparta na zasadzie wolontariatu, etc.). KARTA postanowiła takim archiwom pomóc poprzez wspólne napisanie i wsparcie w realizacji wniosku. Oferujemy pomoc przy opracowaniu części wniosku dotyczącej opisu Państwa organizacji oraz posiadanych przez Państwa archiwaliów. Przejmujemy ciężar rozliczenia merytorycznego i finansowego wniosku. 

Zachęcamy do wzięcia udziału w naborze do wniosku: „Opracowanie, ochrona, digitalizacja, upowszechnianie archiwaliów Ośrodka KARTA i innych archiwów społecznych”. 

Zgłoszenia zawierające odpowiedzi na poniższe pytania prosimy przysyłać do 1 listopada na adres prowadzącej projekt, Sylwii Kopeć: s.kopec@karta.org.pl

1. Jaki jest zakres tematyczny kolekcji?

2. Jaki jest zakres czasowy kolekcji?

3. Kto jest właścicielem kolekcji?

4. Kto ma prawa autorskie do kolekcji?

5. Jaki jest typ zbioru? (dokumenty, fotografie, wspomnienia, listy, dokumenty urzędowe, etc.)

6. Jaka jest dokładna ilość zdjęć i stron?

7. Czy kolekcja wymaga zabiegów konserwatorskich?

8. Co chcieliby Państwo zrobić z kolekcją? (opracować, zdigitalizować, udostępnić zdigitalizowane treści.) 

9. Czy potrzebują Państwa wsparcia innego typu? (materiały do profesjonalnej archiwizacji, zmiany na stronie WWW, etc.)

Regulamin konkursu grantowego znajdą Państwo na stronie Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów.

Kontakt w sprawie projektu:                                                                                              

Sylwia Kopeć: s.kopec@karta.org.pl

tel. 22 844 10 55